Konferencija „Kulturni forum solidarnosti“, posvećena položaju radnika u kulturi, ulozi kulture kao javnog interesa i potrebi sistemske podrške kulturnom sektoru, održana je 28. maja 2026. godine u Narodnom pozorištu Republike Srpske, u organizaciji Sindikata obrazovanja, nauke i kulture Republike Srpske.
Na konferenciji je istaknuta potreba za izmjenama Zakona o platama u oblasti kulture, kako bi se unaprijedio materijalni položaj zaposlenih, uredila sistematizacija radnih mjesta i otklonile postojeće nelogičnosti u priznavanju i napredovanju radnika u kulturnim ustanovama.
Predsjednik Sindikata obrazovanja, nauke i kulture Republike Srpske Dragan Gnjatić rekao je da su se kroz dvije panel diskusije „Rad u kulturi između poziva i profesije“ i „Kultura kao javni interes – između vizije i sistema“ otvorila pitanja opšteg stanja u kulturi, ali i konkretnih problema zaposlenih u ustanovama kulture.
“Na prvom panelu govorili smo o kulturi i umjetnosti u Srpskoj uopšte, a na drugom o položaju radnika i sindikalnim temama. Okupili smo predstavnike sindikalnih organizacija od Trebinja do Novog Grada, direktore ustanova lokalnog i republičkog nivoa, kao i predstavnike resornog ministarstva i Akademije umjetnosti”, naveo je Gnjatić.
On je dodao da su na skupu otvorena pitanja plata, napredovanja i sistematizacije radnih mjesta, uz očekivanje da će zaključci konferencije poslužiti kao osnova za dalji dijalog sa institucijama.
“Očekujemo izmjene zakona o platama kako bi se ispravile nelogičnosti, posebno kada je riječ o napredovanju zaposlenih i priznavanju pojedinih zanimanja koja trenutno nisu adekvatno obuhvaćena”, istakao je Gnjatić.
Pomoćnik ministra za kulturu u Vladi Republike Srpske Tanja Đaković navela je da je u prethodnim godinama došlo do poboljšanja materijalnog položaja zaposlenih u kulturi, podsjetivši da su plate od 2022. godine povećane osam puta.
Prema njenim riječima, u ustanovama kulture čiji je osnivač Republika Srpska zaposleno je 742 radnika, dok je njihov broj 2022. godine iznosio 648.
“Za plate zaposlenih u kulturi ove godine iz budžeta se izdvaja 28,2 miliona KM, dok je 2022. godine taj iznos bio 15,8 miliona KM. Pored toga, ulaže se i u investicije i opremanje ustanova kulture širom Republike Srpske”, rekla je Đaković.
Ona je dodala da se iz republičkog budžeta finansiraju i pojedine ustanove na lokalnom nivou, poput narodnih biblioteka i muzeja, kako bi se obezbijedilo njihovo nesmetano funkcionisanje.
Direktor Narodnog pozorišta Republike Srpske Dijana Grbić ocijenila je da je važno što je položaj radnika u kulturi uopšte otvoren kao tema, ali i da i dalje postoji prostor za unapređenje.
“Pozitivni pomaci su vidljivi, posebno kada je riječ o platama, ali je potrebno dodatno urediti sistematizaciju radnih mjesta i uskladiti koeficijente sa stvarnim opisima poslova i odgovornostima”, rekla je Grbić.
Ona je istakla da su u pojedinim segmentima zastarjela zvanja i radna mjesta, te da je najavljena izmjena zakona o platama prilika da se ta pitanja sistemski riješe.
Učesnici konferencije saglasili su se da je neophodno nastaviti socijalni dijalog između sindikata i institucija, s ciljem unapređenja položaja zaposlenih u kulturi i jačanja kulturnog sektora kao javnog interesa.
Konferencija „Kulturni forum solidarnosti“ održana je uz podršku Ministarstva civilnih poslova BiH.
